English
Οι πολύ αγαπημένοι του ελληνικού κοινού, αλλά και δικοί μου, She Past Away θα επισκεφτούν για ακόμα μια φορά την πόλη μας, στο πλαίσιο του φετινού Mammothfest. Με αφορμή του μαύρου πέπλου με το οποίο θα μας σκεπάσουν σε μερικές νύχτες από τώρα, έχουμε μια καλή ευκαιρία να πούμε πέντε πράγματα ξανά για τα σκοτεινά αυτά αγόρια.
Οι She Past Away σχηματίστηκαν το 2006 στην Προύσα της Τουρκίας από τον Volkan Caner (φωνή, κιθάρα, σύνθεση) και τον İdris Akbulut στο μπάσο. Η πρώτη τους περίοδος θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως ένας πειραματισμός ανάμεσα σε ηλεκτρονικά στοιχεία και κιθαριστικό darkwave, με επιρροές από The Sisters of Mercy, Asylum Party, Death in June, Clan of Xymox, DAF, Siouxsie and the Banshees και την αισθητική των ερωτικών horror ταινιών. Το 2009 η μπάντα ήρθε σε επαφή με τον Doruk Öztürkcan για την ηχογράφηση του πρώτου EP. Ο Doruk, αρχικά μόνο παραγωγός, σύντομα ανέλαβε τα live drums και αργότερα τα synths και την ηλεκτρονική παραγωγή, διαμορφώνοντας οριστικά τον ήχο τους. Το Kasvetli Kutlama (Gloomy Celebration) κυκλοφόρησε ψηφιακά τον Απρίλιο του 2010 από τη Remoov και έθεσε τις βάσεις: minimal ποίηση στα τουρκικά, κιθάρες που “δαγκώνουν”, drum machine και μια αίσθηση ότι οι Joy Division ξαναγεννήθηκαν στην Ανατολή. Το 2015 ο İdris αποχώρησε και ο Doruk έγινε μόνιμο μέλος, αναλαμβάνοντας keyboards και drum machine. Έκτοτε οι She Past Away λειτουργούν ως ντουέτο: Volkan σε φωνή/κιθάρα και Doruk σε παραγωγή, synths, drums. Η χημεία τους περιγράφεται ως “ένα μελαγχολικό, μεθυστικό ξέσπασμα συναισθηματικής ανησυχίας μέσα από ένα μηδενιστικό πλαίσιο”.
Ο πρώτος ολοκληρωμένος δίσκος, Belirdi Gece (“Η νύχτα Αναδύθηκε”), κυκλοφόρησε ψηφιακά τον Φεβρουάριο του 2012 και σε βινύλιο το 2013 από τη Fabrika Records. Ηχογραφημένος από τους Volkan Caner, İdris Akbulut και Doruk Öztürkcan, ο δίσκος ήρθε από το πουθενά και σιγά-σιγά σύρθηκε πάνω σε ανυποψίαστους fans του είδους. Οι κριτικές τον κατέταξαν αμέσως ως μία από τις λίγες κυκλοφορίες που καθόρισαν τη δεκαετία του 2010 για το darkwave και μνημειώδη πλέον δίσκο της συγκεκριμένης σκηνής. Μουσικά, το Belirdi Gece ακούγεται σαν μετενσάρκωση των Sisters of Mercy με σχετικά ζωηρό drum machine κάτω από τα βαρύτονα τουρκικά φωνητικά του Caner και σαν το χαμένο παιδί των Clan of Xymox, Joy Division και The Cure. Κομμάτια όπως τα Rituel, Ruh και Kasvetli Kutlama έγιναν ύμνοι, ενώ το İnsanlar έδειξε την ικανότητά τους να γράφουν ποπ μελωδίες μέσα στο σκοτάδι. Το άλμπουμ μπήκε στη λίστα του post-punk.com με τους καλύτερους δίσκους της δεκαετίας 2010-2019. Ο Volkan εξηγεί την επιλογή της τουρκικής γλώσσας: “η μόνη γλώσσα που νιώθεις πραγματικά είναι η μητρική σου… εκφράζουμε καλύτερα όλες τις δυσκολίες της καθημερινότητας στα τουρκικά”. Η επιτυχία του δίσκου τούς έβγαλε από την Τουρκία σε περιοδείες σε Ευρώπη και Μεξικό.
Τον Μάιο του 2015 κυκλοφόρησε το δεύτερο LP, Narin Yalnızlık (“Εύθραυστη Μοναξιά”), πάλι από Remoov/Fabrika. Με τον δίσκο αυτό καθιερώθηκαν ως ένα από τα πιο επιδραστικά και επιτυχημένα acts που όρισαν το σύγχρονο dark wave και ξεκίνησαν περιοδείες που γέμιζαν venues παγκοσμίως. Η παραγωγή του Doruk έγινε πιο καθαρή, με έμφαση στα synths χωρίς να χάνεται η κιθαριστική ραχοκοκαλιά. Το άλμπουμ ανοίγει με το Soluk, ενώ το Asimilasyon μιλά για την πολιτισμική πίεση, θέμα που αγγίζει τη θέση της μπάντας ανάμεσα σε Ανατολή και Δύση. Ο Doruk είχε πει σε μια συνέντευξη: “Το να είσαι εκτεθειμένος σε επιρροές από Δύση και Ανατολή σε κάνει πολιτισμικά πλουσιότερο αλλά και ανήσυχο για την ταυτότητά σου… αυτό το πολιτισμικό split είναι η κινητήρια δύναμη πίσω από τη μουσική μας”. Άλλα ξεχωριστά κομμάτια: Narin Yalnızlık, Katarsis, Uçtu Belirsizliğe με συμμετοχή του Tobias Bernstrup, και Gerçekten Özleyince διασκευή Cenk Taner. Το Narin Yalnızlık τους έφερε το 2018 σε συμφωνία με τη Metropolis Records για επανεκδόσεις στη Β. Αμερική. Ο Volkan μετακόμισε Βαρκελώνη και ο Doruk Αθήνα, “με σκοπό να προωθήσουν την καριέρα τους στην Ευρώπη”.
Στις 31 Μαΐου 2019 κυκλοφόρησε το Disko Anksiyete από Metropolis/Fabrika, ο δίσκος που αγκάλιασε το κοινό με έναν όμορφα σκοτεινό και οδηγικό ήχο. Ο τίτλος μεταφράζεται ως “Disco Anxiety” και σηματοδοτεί τη στροφή σε πιο χορευτικά, retr;o drum-machine beats χωρίς να εγκαταλείπει τον τυπικό ήχο τους. Στο σύνολό του ο δίσκος κινείται σε ένα ονειρικό μιξ post-gothic rock, dark wave και dance rock με επιρροές από New Order, Joy Division, Sisters of Mercy, Killing Joke, Grauzone και D.A.F., όπου ο μουσικός μοντερνισμός και η ανάγκη για πρωτότυπη δημιουργία αγκαλιάζει τον εξωτικό χαρακτήρα των τουρικικών καταβολών της μπάντας. Κομμάτια όπως τα İzole, Girdap, Durdu Dünya, Hayaller έγιναν βασικά στα live τους. Σύμφωνα με τον Volkan “Η μουσική είναι πνευματικό φαινόμενο”, και ο δίσκος αποτυπώνει “συναισθηματική ανησυχία, μηδενιστικές σκέψεις, αμφισβήτηση ταμπού και ύπαρξης”. Η περιοδεία του 2019 περιλάμβανε την πρώτη τους εμφάνιση σε ΗΠΑ, με sold-out shows σε Brooklyn, Austin και Los Angeles. Το 2020 γιόρτασαν 10 χρόνια με το remix album X, με συμμετοχές από Boy Harsher, The Soft Moon, Clan of Xymox, Front 242, Lebanon Hanover, και κυκλοφόρησαν το live Part Time Punks Session.
Το τέταρτο full-length, Mizantrop, κυκλοφόρησε στις 6 Φεβρουαρίου 2026 από την Creature Comfort. Αν και πρόσφατο, συνεχίζει την παράδοση του ντουέτου να εξελίσσεται χωρίς να προδίδει τις ρίζες του. Ο ήχος παραμένει σκοτεινά ταξιδιάρικος με την κατάλληλη πρέζα συναισθηματικής φόρτισης και άγχους, αλλά με πιο ώριμη παραγωγή και θεματολογία που ακουμπά τη σύγχρονη αποξένωση. Οι πρώτες κριτικές μιλούν για δίσκο που “χορεύει πάνω στο χάος” και αποδεικνύει γιατί οι She Past Away θεωρούνται καταλυτικοί για την εξέλιξη του darkwave του 21ου αιώνα.
Οι She Past Away πλάθουν ήχο, στάση και ευαισθησία που μεταδίδεται μέσα από minimal ποίηση στα τουρκικά, παρασύροντας το κοινό σε ένα πυκνό, συνεχές επικό ταξίδι. Η επιλογή να τραγουδούν στα τουρκικά δεν ήταν εμπορική: “Ήταν δύσκολο να βιώνεις τον διαχωρισμό των πολιτισμών στην καθημερινότητα… αδύνατο να ορίσεις το ‘φυσιολογικό’ στο περιβάλλον από όπου ερχόμαστε” λέει ο Doruk. Κι όμως, αυτό το split Ανατολής-Δύσης έγινε δημιουργική δύναμη: “Δεν προσπαθήσαμε ποτέ εσκεμμένα να κάνουμε fusion Δύσης-Ανατολής… έχουμε τουρκικούς στίχους και λογοτεχνία αλλά αποφεύγουμε να βάλουμε άμεσα ανατολίτικα μοτίβα στη μουσική”. Στιχουργικά κινούνται μεταξύ προσωπικού και συλλογικού, ενώ οι επιρροές τους ξεκινούν από doom/death metal, είδη τα οποία άκουγε στην εφηβεια του ο Volkan, και φτάνουν μέχρι εκεί που αναφέραμε και πρωτίτερα. Η σημασία τους για τη σκηνή είναι τεράστια: ένα από τα πιο επιδραστικά acts που όρισαν το dark wave, με δισκογραφία που καθόρισε το κύμα του darkwave στα 2010s. Ενέπνευσαν νέα τουρκικά σχήματα όπως Dead Man’s Dream και Merry’s Funeral, σε μια σκηνή που παλιότερα ήταν σχεδόν ανύπαρκτη.
Αντί Επιλόγου, οι She Past Away ξεκίνησαν από την Προύσα το 2006 και έγιναν το πιο εξαγώγιμο σκοτεινό προϊόν της Τουρκίας. Με 4 LP – Belirdi Gece (2012), Narin Yalnızlık (2015), Disko Anksiyete (2019), Mizantrop (2026), ένα EP, ένα live album και ένα remix LP, κατάφεραν να μιλήσουν σε χιλιάδες χωρίς να πουν λέξη στα αγγλικά. Όπως λένε οι ίδιοι, “She Past Away is a haunt”. Κι αυτό το στοίχειωμα συνεχίζεται. Μην τους χάσετε, θα χάσετε.
