Ελληνικά
Η Θεσσαλονίκη έγινε ξανά το επίκεντρο του ελληνικού metal σύμπαντος το πρώτο τριήμερο του Οκτώβρη, με την τέταρτη συνέχεια του Mammoth Fest — μιας διοργάνωσης που έχει πλέον καθιερωθεί ως σταθερός θεσμός της ακραίας μουσικής στη χώρα. Υπό την επιμέλεια της Made of Stone Productions, το φεστιβάλ επέστρεψε με τρία γεμάτα βράδια, φέρνοντας στη σκηνή ένα μωσαϊκό ήχων, αισθητικών και σχολών που συνομιλούν ζωντανά με το παρελθόν, χωρίς να χάνουν ίχνος από το παρόν.
Αρχικά, ο σχεδιασμός προέβλεπε την υπαίθρια τοποθεσία στον προαύλιο χώρο του Soul. Όμως, οι έντονες βροχοπτώσεις των προηγούμενων ημερών ανάγκασαν τους διοργανωτές να μεταφέρουν το φεστιβάλ εντός του κτηρίου — μια απόφαση που αποδείχτηκε σωτήρια. Ο εσωτερικός χώρος, αν και αρχικά περιορισμένος, κέρδισε σε ατμόσφαιρα, προσφέροντας αυτό το γνώριμο «στενό» συναίσθημα που πολλές φορές λειτουργεί καταλυτικά στα live του underground. Η διάταξη της σκηνής, ανορθόδοξη με την πρώτη ματιά, διαμόρφωσε ένα πυκνό, ιδρωμένο πυρήνα μπροστά από τα monitors και άφησε χώρο στα πλάγια για όσους ήθελαν να ζήσουν τη μουσική χωρίς να αγκωνίζονται. Εντέλει, αυτή η «αναγκαστική» προσαρμογή έγινε μέρος της γοητείας του τριημέρου.
Σε γενικές γραμμές, και χωρίς υπερβολή, ο ήχος του φεστιβάλ ήταν εξαιρετικός. Καλά προσαρμοσμένος στο ύφος και τη φιλοσοφία κάθε μπάντας, με ευκρίνεια που σπάνια συναντάς σε διοργανώσεις τέτοιου όγκου. Μοναδική εξαίρεση αποτέλεσε η απόδοση ενός εκ των headliner — μικρή παραφωνία σ’ ένα κατά τα άλλα άρτιο τριήμερο.
Day 1
Η πρώτη μέρα άνοιξε δυναμικά με τους The Pot από τη Βόρεια Μακεδονία, νικητές του διαγωνισμού ‘Mammoth Fest Band Contest‘, που διεξήχθη σε συνεργασία με το κοινό μέσω social media. Με μπόλικη νεανική ενέργεια και ωμή επιθετικότητα, απέδειξαν ότι η νέα βαλκανική σκηνή έχει δυναμική και ανεξάντλητο πάθος. .
Ακολούθησαν οι Kvadrat, ίσως η πιο ενδιαφέρουσα εγχώρια πρόταση της ημέρας. Είχα αρχικά επιφυλάξεις: όντας μία μπάντα με μικρή συναυλιακή εμπειρία (αυτή ήταν η τρίτη τους εμφάνιση), για το αν η σκοτεινή, δαιδαλώδης ατμόσφαιρα του ‘Ep και του full-length τους θα μπορούσε να αποδοθεί ζωντανά με την ίδια ένταση. Όμως μέσα στα πρώτα λεπτά, διέλυσαν κάθε αμφιβολία. Το one-man project του mastermind I.A. πλαισιωμένο από άψογους session μουσικούς, εξελίχθηκε σε πλήρη σκηνική οντότητα, με ηχοτόπια που θύμισαν άβυσσο. Ένα μείγμα dissonant death metal με πολλές στιγμές black metal, γεμάτο στρεβλά riffs, blast beats και απόκοσμα growls. Ο ήχος ήταν ασφυκτικός αλλά πεντακάθαρος. Εξοπλισμός, ηχοληψία και εκτελεστική ακρίβεια όλων των μελών, βρήκαν το τέλειο σημείο ισορροπίας. Η μόνη ένσταση: η μισάωρη διάρκεια. Ήταν απλώς λίγη.
Setlist: Ολική Αποσύνθεση, Σηπτική Ανυπαρξία, -4, Λήθαργος, Υπόγειος Λαβύρινθος, Γυάλινα Μάτια
Αμέσως μετά, οι Mephistopheles από την Αργεντινή άλλαξαν τελείως το σκηνικό. Με νοσταλγικές αναφορές στους Black Sabbath και μια δόση Electric Wizard, παρουσίασαν ένα ψυχεδελικό doom/heavy σετ που κύλησε σαν πυκνός καπνός μέσα στο club. Τα groovy riffs, ο heavy ήχος και η desert αίσθηση του setlist δημιούργησαν μια ατμόσφαιρα σχεδόν τελετουργική, με το κοινό να ανταποκρίνεται θερμά.
Η σκηνή παραδόθηκε στους Varathron, τους αιώνιους πρεσβευτές του ελληνικού black metal. Το club είχε πλέον γεμίσει και η ένταση ανέβηκε κατακόρυφα. Χρόνια σταθεροί, ουδέποτε στάθηκαν απλοί εκτελεστές του παρελθόντος τους· η εμφάνισή τους εδώ το απέδειξε ξανά. Με ήχο στιβαρό και σατανικά καθαρό, τίμησαν τόσο το ένδοξο σκοτάδι των πρώτων δύο δίσκων τους όσο και τη σύγχρονη, πιο ώριμη ηχητική ταυτότητα των τελευταίων δύο κυκλοφοριών. Ήταν χωρίς αμφιβολία η καλύτερη live εμφάνισή τους της τελευταίας δεκαετίας.
Setlist: Ascension / Hegemony Of Chaos, Tenebrous, Unholy Funeral, Nightly Kingdoms, Saturnian Sect, Shrouds If The Miasmic Winds, Ouroboros Dweller, Crypts In The Mist, Son Of The Moon, Genesis Of Apocryphal Desire, Sic Transit Gloria Mundi/Outro
Ακολούθησε μια ιστορική στιγμή: η εμφάνιση των Σκωτσέζων Holocaust, θρυλικών πρωτοπόρων του NWOBHM. Ο John Mortimer, πιο γήινος αλλά πάντα επιβλητικός, οδήγησε το συγκρότημα σε μια ολόκληρη εκτέλεση του αθάνατου ‘The Nightcomers’ — ίσως με λίγο πιο συγκρατημένες ταχύτητες, αλλά με αναλλοίωτη την αυθεντική τους αύρα. Οι πρώτες νότες προκάλεσαν κύμα συγκίνησης σ’ ένα κοινό που τραγουδούσε στα ρεφρέν, μετατρέποντας τη συναυλία σε μια μικρή γιορτή των ’80s, του πάθους και της ίδιας της ψυχής του heavy metal. Μέχρι το τελευταίο τραγούδι, κάθε παρευρισκόμενος είχε συντονιστεί σ’ αυτόν τον αρχέγονο ρυθμό!
Setlist: Smokin’ Valves, It Don’t Matter To Me, Push It Around, Cryin’ Shame, Come on Back, Mavrock, The Small Hours, Only As Young As You Feel, Death or Glory, The Nightcomers, Heavy Metal Mania
Η άκρως επιτυχημένη πρώτη μέρα έκλεισε με ακόμη μια πρωτοποριακή μπάντα, τους αδιαμφισβήτητους ηγέτες του grindcore/death, Napalm Death. Απέδειξαν γιατί διατηρούνται ακόμη στην κορυφή του είδους μετά από τόσα χρόνια. Αρχικά μας ξένισε και ξάφνιασε αρνητικά, η απουσία του Shane Embury στο μπάσο. Ο Mark μας καθησύχασε μετά από το πρώτο τραγούδι, ότι ο Shane είναι ακόμη στο γκρουπ, απλά δεν ακολούθησε τους υπόλοιπους σε κάποια live, εξαιτίας κάποιων προσωπικών ζητημάτων. Έτσι δίπλα στον Mark και τον Danny Herrera, είδαμε τον John Cooke στην κιθάρα/φωνητικά και τον Adam Clarkson στο μπάσο. Το setlist κάλυψε όλες τις περιόδους του συγκροτήματος (παίξανε και το ‘You Suffer‘ δύο ή τρεις φορές), με το γκρουπ από την αρχή έως το τέλος να τα δίνει όλα με απίστευτη ενέργεια και πάθος και το κοινό να ανταποκρίνεται.
Day 2
Η δεύτερη ημέρα του MammothFest ξεκίνησε δυναμικά, με τους Λαρισαίους Leatherhead να ανοίγουν τη σκηνή. Παρότι νεοσύστατοι, οι μουσικοί τους διαθέτουν τεράστια εμπειρία και αυτό φάνηκε από το πρώτο κιόλας riff. Το speedάτο heavy metal τους, γεμάτο ορμή και τεχνική ακρίβεια, βασίστηκε κυρίως στο εκρηκτικό τους ντεμπούτο και κράτησε αμείωτη την ένταση μέχρι το τελευταίο δευτερόλεπτο. Κίνηση, ενέργεια και αυθεντικό πάθος πάνω στη σκηνή — μια ιδανική έναρξη, έστω και για ένα κοινό που στην αρχή ήταν ακόμη αραιό.
Καθώς η αρένα γέμιζε, τη σκυτάλη πήραν οι Αθηναίοι Black Soul Horde, μια μπάντα που έχει αποδείξει επανειλημμένα πως η τεχνική και η συνθετική τους συνέπεια τούς ξεχωρίζει. Με τραγούδια από τρεις δίσκους και δείγματα από το επερχόμενο τέταρτο Lp, παρουσίασαν ένα set γεμάτο στιβαρές ερμηνείες, εξαιρετικό ήχο και υποδειγματική συνοχή. Ένα ακόμα κεφάλαιο στην πορεία ενός σχήματος που ξέρει πώς να προσφέρει heavy/power metal υψηλής ποιότητας.
Setlist: Beneath The Mountains of Madness, Stone Giants, Beware The Deep, Death’s Parade, Soulships, Lady Of Shadows, Lair Of The Wolf, God Of War
Στη συνέχεια, το MammothFest μας έδωσε την ευκαιρία να απολαύσουμε τους Ιταλούς Vigilhunter — το νέο project του Alex Panza (Hitten, ex-Walpurgis Night). Προωθώντας το ομώνυμο ντεμπούτο τους, πρόσφεραν ένα προοδευτικό heavy metal set γεμάτο ταχύτητα, τεχνική και θεατρικότητα. Με high-pitched φωνητικά και εκρηκτική σκηνική παρουσία, απέδειξαν ότι η μπάντα έχει μέλλον. Προσωπικά, έφυγα από τη σκηνή ως νεοφώτιστος θαυμαστής. Αν πετύχετε κάπου τους Vigil Hunter, μην τους αγνοήσετε.
Setlist: Loading… Error 403, Disconnected, Titan Glory, Curse Of The Streets, So Cold, It Burns, Sacrifice For Love, Outburst of Rage, Shadow Rider
Ακολούθησαν οι The Night Eternal από το Έσσεν της Γερμανίας — ίσως η αποκάλυψη της βραδιάς. Με ξεκάθαρες σουηδικές καταβολές στο ύφος και την ενορχήστρωση, παρέδωσαν ένα μνημειώδες heavy metal show, φρέσκο αλλά ριζωμένο βαθιά στην παράδοση. Το rhythm section άψογα δεμένο, οι κιθάρες ακριβείς σαν ξυράφια, και η φωνή του frontman επιβλητική, αυθεντικά σκοτεινή. Μικρές λεπτομέρειες, όπως το βλέμμα των μελών προς τον ντράμερ για συγχρονισμό ή οι εναλλαγές ερμηνείας προς το κοινό, έδειξαν επαγγελματισμό και κέφι. Μια εμφάνιση που θέλουμε οπωσδήποτε να ξαναδούμε.
Setlist (με κάθε επιφύλαξη): Between The Worlds, In Tartarus, We Praise Death, Stars Guide My Way, Run With The Wolves, Shadow’s Servants, Elysion (Take Me Over), Deadly As A Scythe, Prince of Darkness, Moonlit Cross
Η συνέχεια περιλάμβανε τους θρύλους του europower, Rhapsody Of Fire. Αν και προσωπικά ποτέ δεν ένιωσα ιδιαίτερη σύνδεση με το είδος, αυτό που παρουσίασαν στη σκηνή ήταν αντικειμενικά εντυπωσιακό. Με ένα μεγάλο setlist που κάλυψε σχεδόν όλη την πορεία της μπάντας, o Giacomo Voli απέδειξε γιατί θεωρείται ένας από τους πιο χαρισματικούς frontmen του ευρωπαϊκού power metal. Έπαιξε με το κοινό, τραγούδησε με ακρίβεια και πάθος, και έδωσε στο performance εκείνη την «επική» διάσταση που χαρακτηρίζει τους Rhapsody όλα αυτά τα χρόνια. Για τους οπαδούς τους, ήταν αναμφίβολα μια γιορτή.
Setlist: The Dark Secret, Unholy Warcry, Rain Of Fury, I’ll Be Your Hero, Chains Of Destiny, Magic Of The Wizard’s Dream, Challenge The Wind, Kreel’s Magic Staff, Lux Triumphans, Dawn Of Victory, Triumph Of My Magic Steel, The Village Of Dwarves, Dargor Shadowlord Of The Black Mountain, Emerald Sword
Η βραδιά έκλεισε με τους headliners Virgin Steele — και δυστυχώς, οι φόβοι επαληθεύτηκαν. Παρά τη θετική διάθεση του David DeFeis και την ασταμάτητη ενέργεια των μουσικών, ο ήχος προκάλεσε περισσότερη ταλαιπωρία παρά απόλαυση. Οι εντάσεις ήταν υπερβολικές, οι κιθάρες υπερίσχυαν, και η φωνή του DeFeis είτε πνιγόταν είτε ακουγόταν παραμορφωμένη (σαν νιαούρισμα). Είναι αδιανόητο headliners ενός τριημέρου να παρουσιάζονται με τέτοια αστάθεια στον ήχο, ειδικά όταν όλα τα προηγούμενα συγκροτήματα είχαν σχεδόν άψογη ακουστική ισορροπία. Οι δύο ώρες τους κύλησαν βασανιστικά, και αναμφίβολα πρόκειται για μία από τις πιο απογοητευτικές εμφανίσεις που έχουμε ζήσει σε φεστιβάλ.
Setlist: A Token Of My Hatred, In The Light (intro), Invictus, The Wine Of Violence, In Triumph Or Tragedy, Return Of The King, Death God / Through Blood & Fire, Zeus Ascendant, By The Hammer of Zeus, Bartok – Delirium, Snakeskin Voodoo Man, Dust From The Burning, Medley of Redeemer – Mind Body Spirit – Angel of Light, Immortal Stand, Prometheus (intro), The Burning Of Rome, Defiance, On The Wings Of The Night, Bring It Home (intro), Veni, Vidi, Vici, Kingdom of The Fearless
Day 3
Η τρίτη και τελευταία ημέρα του MammothFest αποτέλεσε την ιδανική ολοκλήρωση ενός τριημέρου γεμάτου ιδρώτα, ηλεκτρισμό και συναυλιακή πληρότητα. Από νωρίς το μεσημέρι, ο χώρος άρχισε να ζωντανεύει με τους πρώτους ήχους των Calyces, ενός συγκροτήματος που τα τελευταία χρόνια κινείται δυναμικά στα σύνορα του progressive και post-metal. Με φρέσκια δισκογραφική δουλειά, το Fleshy Waves of Probability (Μάρτιος 2025), οι Αθηναίοι παρουσίασαν ένα καλοζυγισμένο σετ, γεμάτο ρυθμικές μεταπτώσεις, τεχνικά παιξίματα και έντονη θεατρικότητα. Αν και δυστυχώς το κοινό της πρώτης ώρας ήταν περιορισμένο, όσοι τους παρακολούθησαν έμειναν με την αίσθηση ότι είδαν ένα σχήμα με προοπτική διεθνούς πιασίματος. Οι Calyces αξίζουν μεγαλύτερης προσοχής· όποιος έχει την ευκαιρία να τους δει live, δεν πρέπει να τους χάσει.
Η συνέχεια επιφύλασσε κάτι εντελώς διαφορετικό. Οι Five The Hierophant, προερχόμενοι από το Λονδίνο, προσέφεραν μια συναυλιακή εμπειρία σχεδόν τελετουργική. Το σετ τους κινήθηκε ανάμεσα σε post-black, avant-garde, doom και jazz, αποδεικνύοντας ότι η μουσική μπορεί να υπερβεί τα είδη όταν υπάρχει όραμα και δεξιοτεχνία. Με το σαξόφωνο να αναλαμβάνει ρόλο “φωνής” και τους υπόλοιπους μουσικούς να υφαίνουν σκοτεινά, πειραματικά ηχοτόπια, οι Άγγλοι έστησαν μια υποβλητική ατμόσφαιρα. Ο ήχος, κρυστάλλινος και σωστά ισορροπημένος, βοήθησε το ήδη αυξανόμενο κοινό να αφεθεί σ’ αυτή την υποδόρια, διονυσιακή εμπειρία. Ένα από τα πιο εντυπωσιακά acts του φεστιβάλ, που δικαιολόγησε απόλυτα το avant-garde τους στίγμα.
Στη συνέχεια, η σκηνή πέρασε στα χέρια των The Temple, και εκεί το τοπίο σκοτείνιασε – με την καλύτερη δυνατή έννοια. Η μπάντα από τη Θεσσαλονίκη απέδειξε για ακόμη μια φορά γιατί θεωρείται από τα πιο αξιόπιστα ονόματα του εγχώριου doom heavy ήχου. Με τον χαρακτηριστικό, βαρύ και ατμοσφαιρικό τους ήχο, οι Temple παρέδωσαν ένα show πλημμυρισμένο από riff ογκώδη, σόλο με εσωτερική ένταση και έναν ρυθμικό τοίχο που σε παρέσερνε σε μια σχεδόν μυσταγωγική εμπειρία. Το κοινό, είτε μυημένο είτε όχι, απορροφήθηκε πλήρως από το τελετουργικό τους. Με επαγγελματισμό, πάθος και συνέπεια, απέδειξαν πως δεν χρειάζεται να είσαι διεθνές όνομα για να σου ανήκει η σκηνή.
Ακολούθησαν οι Tribulation, οι οποίοι με το πρώτο κιόλας φως των κεριών που πλαισίωναν τη σκηνή μετέτρεψαν τον χώρο σε μια goth-θεατρική σκηνή ονείρων και καπνού. Καλλιτεχνικά άψογοι, με προσεγμένη σκηνική εικόνα, φωτισμό και makeup που ενίσχυαν το μυστικιστικό τους προφίλ, οι Σουηδοί παρέδωσαν ένα από τα πιο καλοστημένα shows του φεστιβάλ. Η ατμόσφαιρα εναλλασσόταν ανάμεσα στο μυστήριο και το εκρηκτικό, διατηρώντας το κοινό σε διαρκή εγρήγορση. Χωρίς υπερβολές, οι Tribulation απέδειξαν πως είναι δικαίως ένα από τα κορυφαία συγκροτήματα του χώρου τους: θεατρικοί με μέτρο, ζεστοί με το κοινό, και κυρίως, άψογα συγκροτημένοι.
Κι έπειτα ήρθε η στιγμή να περάσουμε σε κάτι εντελώς διαφορετικό: τους Riot City. Αν κάποιος αναρωτηθεί πώς ακούγεται το καθαρόαιμο speed metal το 2025, η απάντηση είναι «έτσι». Με ταχύτητες στο κόκκινο, sci-fi αισθητική στα εξώφυλλα και attitude βγαλμένο από τα ένδοξα mid-’80s, οι Καναδοί έπαιξαν λες και η σκηνή ήταν το σπίτι τους. Οι κιθάρες έκοβαν σαν ξυράφια, τα φωνητικά ήταν καθαρά και επιβλητικά, το rhythm section αλάνθαστο. Το κοινό παρασύρθηκε σε μια εκρηκτική speed metal πανδαισία, όπου κάθε riff οδηγούσε στο επόμενο με μαθηματική ακρίβεια και ωμή δύναμη. Οι Riot City έδειξαν γιατί θεωρούνται από τα πιο ανερχόμενα acts του είδους και, κρίνοντας από την ανταπόκριση του κοινού, η επίσκεψή τους στη Θεσσαλονίκη δύσκολα θα ξεχαστεί.
Οι Tiamat, headliners της τελευταίας ημέρας, ανέλαβαν να κλείσουν το φεστιβάλ με τρόπο αντάξιο της φήμης τους. Παρότι η μπάντα έχει χρόνια να κυκλοφορήσει νέο υλικό και οι ζωντανές της εμφανίσεις είναι πλέον σπάνιες, η επιλογή τους να ανοίξουν το set με τρία συνεχόμενα κομμάτια από το θρυλικό Clouds ήταν το κάλεσμα που περίμεναν όλοι. Σε μεγάλα κέφια και με εκπληκτικό ήχο, οι Σουηδοί παρέδωσαν μια εμφάνιση γεμάτη συναίσθημα και δύναμη, συνδυάζοντας τις μελωδίες του παρελθόντος με το βάθος μιας μπάντας που έχει μακρά ιστορία. Το κοινό παρέμεινε μέχρι και το τελευταίο δευτερόλεπτο, κάτι σπάνιο για φεστιβαλικό κλείσιμο – και δικαιολογημένα. Το σετ τους ήταν απολαυστικό, με άψογο ήχο και συγκινητικές στιγμές αναπόλησης.
Έτσι, το MammothFest έριξε την αυλαία του, αφήνοντας πίσω του την αίσθηση μιας άψογης διοργάνωσης, με προσεγμένη παραγωγή, άρτιο εξοπλισμό και ένα line-up που ισορρόπησε ανάμεσα στο παλιό και το νέο αίμα της σκηνής. Εξαιρώντας τη γνωστή απογοήτευση των Virgin Steele, το φεστιβάλ στάθηκε στο ύψος του ονόματός του και παρέδωσε ό,τι υπόσχεται ένα αληθινό heavy metal event: δύναμη, συναίσθημα και κοινότητα. Για όσους βρέθηκαν εκεί, ήταν μια εμπειρία που δύσκολα θα ξεχαστεί. Και για όσους δεν ήρθαν, ένα σαφές μήνυμα — του χρόνου, η θέση τους ανήκει στην αρένα.
